<<

#368 ; Kelkaj pliaj aferoj teknikaj esperante

>>

Laboro kiel inĝeniero por la finna industrio estas klare jam por mi kaj tute neebla kaj krome plene neinteresa. Aŭtomatigo en fabrikoj de granda kapitalo ne estas grava temo por ordinaraj civitanoj. Senlaboreco de popolo estas la plej grava praktika frukto de industrio.

Tamen tekniko estas grava afero por la civito kaj por la civitanoj. Tial ni daŭru esperanton kun la unulingva vortarego PIV.

La kulture neŭtra internacia lingvo Esperanto certe estas la plej grava lingvo en la tuta mondo, kvankam ĝenerale tute ignorita en Finnlando kaj en EU.

Miaj celoj klare ne estas absoluta eterna paco en la mondo nek kategoria amikeco inter ĉiuj homoj. Pli simplaj, realismaj kaj atingeblaj celoj estas multe pli praktikaj, interesaj kaj raciaj.

Mekaniko (dekstre) nature estas grava inĝeniera temo, kvankam la apuda bildo eble ne prezentas tian mekanikon kion oni unue pensas.

Mekaniko de starpiano ne estas por mi bone konata. Ankaŭ aliaj muzikiloj kaj instrumentoj estas por mi iom fremdaj.

Jes, mi tuj humile konfesu, ke mi ne povas mem ludi muzikon per instrumento, estu mekanika aŭ elektra.

Muziko ne estas por mi tre grava afero, sed mekaniko kaj mekanismoj certe estas ĝenerale gravaj temoj.

Katoda oscilografo (maldekstre) ŝajnas jam ĝenerale iom malnova tekniko pro la katoda tubo kaj elektrona kanono.

Nu, miaopinie la intenco estas por mezuri osciladon kaj oni ne bezonas katodan tubon por tio. Moderna komputila ekrano povas plenumi la saman taskon por fari osciladon perobjektiva por la homa okulo kaj facile mezurebla. Oni povas observi ekzemple la formon, la frekvencon kaj la amplitudon de oscilado.

Fakte mi prefere uzus la vorton osciloskopo.

Oscilado estas grava teoria fizika temo kaj nature interesa, estu mekanikaj aŭ elektraj osciloj.

Ponto (dekstre) nature estas tradicia inĝeniera afero.

Kredeble oni ankoraŭ konstruas kelkaj novaj pontoj, sed ĝenerale oni esperas ke pontoj estu fortikaj kaj sekure uzeblaj por almenaŭ 100 jaroj.

Nu, miaopinie oni tamen ne plu konstruas multaj novaj tre simplaj pontoj. La novaj pontoj povas esti tre kompleksaj kaj grandaj. Profesia kariero kiel konstruisto de novaj pontoj povus nuntempe esti iom malfacila.

Ĝenerale pontoj kredeble estas tre finindaj kaj stabilaj konstruaĵoj. Mi tamen lernis ke surprize estis problemoj kun kelkaj relative novaj grandaj pontoj.

Pulio (maldekstre) estas tradicia mekanismo por transigi forton, sed ekzistas multaj aliaj tipoj.

En multaj malnovaj fabrikoj estis longa akso kion unu granda motoro turnigis. La akso uzis puliojn por transigi samtempe uzan forton al multaj mekanikaj laboriloj.

Antaŭe oni ofte uzis simplan pulion por plata rimeno ekzemple en agrikulturo. Modernaj pulioj tamen estas multe pli bonaj.

Modernaj elektraj motoroj estas relative malmultekostaj kaj ofte ili povas rekte turnigi aparaton, sen bezono por ekzemple pulio aŭ alia aparta mekaniko.

Pumpilo (dekstre) estas principe malnova inventaĵo, sed tamen kontinue utila aparato. Malfacila por substitui per nura elektroniko.

Oni povas alternative pumpi gason kiel ekzemple aeron kaj fluidaĵon kiel ekzemple akvon per diversaj pumpiloj.

Pumpiloj estas gravaj aparatoj en industrio, ekzemple por transigi likvaĵon el unu loko al alia. Oni uzas pumpilojn ankaŭ en hidraŭliko kaj pneŭmatiko por transigi forton kaj mekanikan efekton el motoro al aliaj aparatoj.

Rado (maldekstre) estas tre malnova homa aparato. Multaj trafikiloj utiligas radon.

Dum mia infaneco en 1960/70-aj jaroj kelkaj opiniis ke por jaro 2000 oni ne plu bezonus radon. Oni pensis ke la aŭtoj flugus jam tiam en aero, same kiel aviadiloj.

Nu, la jaro 2000 certe jam pasis kaj miaopinie homoj ankoraŭ bezonas radon. Elektroniko tre multe progresis dum jardekoj, sed tamen oni ankoraŭ ne anstataŭigis radon per nura elektroniko.

Rektifilo (dekstre) estas tradicia baza elektra cirkvito por rektifi alternan kurenton al kontinua kurento.

Alterna kurento de iom alta tensio estas la preferata ekonomia formo de elektro por transigi trans grandaj distancoj. Por ordinara loka uzo oni tamen preferas pli malaltan tension kaj eble kontinuan kurenton.

Dualternancaj diodaj rektifiloj estas ofte uzataj ĉar estas pli bonaj. Ofte oni ankaŭ bezonas aliaj cirkvitoj por fari la kontinuan kurenton pli ebena kaj por reguligi la tension al oportuna nivelo. Modernaj fontoj de elektra energio povas esti iom kompleksaj.

Risorto (maldekstre) estas tradicia tekniko por la mekanika inĝeniero. Eble kelkaj homoj opinias ke risortoj estas primitivaj, sed en praktiko oni ilin bezonas ekzemple por obtuzi mekanikan osciladon kaj tremojn.

Mi lernis en inĝeniera lernejo ke ĉiuj risortoj fakte baze estas tordrisortoj, ankaŭ tiuj normale nomitaj premrisortoj kaj streĉrisortoj. Nome ĉiuj risortoj principe iel tordiĝas kiam ili laboras.

Nu, plata spiralrisorto kaj la lamenrisorto de apuda bildo eble tamen ne tordiĝas en norma uzo, nur fleksiĝas.

Sekstanto (dekstre) estas tradicia optika laborilo por malnovstila navigacio.

Vikipedio donas iom da informo pri sekstanto.

Mi bedaŭrinde ne posedas sekstanton, sed certe estas interesa optika instrumento por mezuri la altojn de klaraj ĉielaj korpoj el horizonto.

Astronomia metodo de navigacio fakte estis la unua kion mi lernis en teorio kiel hobio. Nur poste mi lernis pri aliaj metodoj.

Modernaj elektraj aparatoj por navigacio jam praktike anstataŭigis sekstanton en norma uzo. La bone konata "GPS" aŭ esperante la tutmonda loktrova sistemo estas la plej facila ekzemplo.

Miaopinie tamen estas grave por kompreni la bazajn aferojn de navigacio kaj por kapabli agi sen moderna elektroniko. Elektraj aparatoj ne ŝatas marakvon kaj elektra energio ne estas ĉiam uzebla en malfacilaj cirkonstancoj. Eĉ el malfacilaj situacioj oni tamen volas elnaĝi.

Kaj certe fine .......... NI VENKOS!

La Ambasadoro en Finnlando
de sendependa nacio
Mueleja Insulo


Menuo
Ĉefa paĝo (finna lingvo)